Felietony

Niektórzy twierdzą, że pogoda dopasowuje się do zawieruchy na świecie. Kolejne demonstracje we Francji z powodu podniesienia wieku emerytalnego, strajki rolników w Holandii, demonstracje w Gruzji, cotygodniowe protesty w Izraelu przeciwko planowanym zmianom w Sądzie Najwyższym (na ulice wielu miast cyklicznie wychodzi około 100 tysięcy ludzi, ostatnio było ich pół miliona i do protestujących dołączyło wojsko), wczoraj w Pradze na ulice wyszło około 10 tysięcy ludzi protestując  przeciwko rządowi i udzielaniu pomocy walczącej Ukrainie. Wielu protestujących miało znaki żołnierzy Wagnera i symbole wałczącej Rosji. W USA kłopoty finansowe jednego z banków wywołały  zamieszanie na giełdach. W Ameryce Południowej ciągle niespokojnie po wyborach w kolejnych państwach. Tajwan i to, co się dzieje wokół niego, to także tlący się od wielu lat konflikt.

Wielu podatników złożyło już swoje roczne rozliczenia do Urzędów Skarbowych. Czekają niecierpliwie i pracownicy, i emeryci.  Polski Ład sprawił, że rozliczenia z urzędami w tym roku to wielka niewiadoma. Od 1 lipca stawka podatku dochodowego zmniejszyła się z 17 do 12 procent. Obniżka obowiązywała z mocą wsteczną od 1 stycznia 2022 roku, więc skarbówka musi wielu obywatelom zwrócić podatek. Według informacji urzędy skarbowe oddadzą Polakom 7 miliardów złotych. Wiele osób nie wie, czy ma nadpłatę, czy niedopłatę podatku. W lepszej sytuacji są emeryci. Z przyjętych zasad wynika, że na zwrot podatku mogą liczyć przede wszystkim osoby, które otrzymują świadczenia wyższe niż 2,5 tysięcy brutto. Trudno jednak określić, jak wysokie mogą być te zwroty.

Temperatura poniżej zera na dworze, a w mediach gorąco. W tym tygodniu poinformowano nas o programie roboczo nazwanym przez polityków i dziennikarzy „Willa plus”. Szokujące. Minister Czarnek rozdał kolejne miliony (wcześniej w 3 konkursach 130 milionów), teraz  40 milionów złotych. 42 fundacje otrzymały dotacje, w tym 12 fundacji dostało około 21 milionów na zakup willi, apartamentów, domów z lasem i jeziorkami. Co drugi projekt miał negatywną opinię komisji konkursowej złożonej z ekspertów. Niektóre fundacje powstały kilka dni przed datą rozstrzygnięcia konkursu.

Czas ferii, kiedy to wielu chętnych do wyjazdów w góry chce dojechać do miejsca wypoczynku, nie był najlepszym momentem do wprowadzenia podwyżek cen wszystkich rodzajów biletów kolejowych. Od 11 stycznia ceny podskoczyły o kilkanaście procent (od 17,8% do 11,8%). PKP Intercity tłumaczy tę podwyżkę wysoką ceną energii elektrycznej i wzrostem kosztów utrzymania. Na wielu trasach przejazd pociągiem stał się droższy niż jazda samochodem. Jest drogo na trasach długich i krótkich. Szokujące są ceny na Pendolino. Bilety na ten szybki pociąg mogą zainteresować tylko bogatych.

W nowym roku czekają nas także dwie podwyżki płacy minimalnej. Od stycznia wzrośnie ona o 480 złotych i od lipca o kolejne 110 złotych. Szacuje się, że koszt podwyżki płacy minimalnej w 2023 roku dla małych i średnich firm to ok. 12,5 miliarda złotych, a dla dużych – 2,3 miliarda. Podwyżka dotyczy ok. 3 milionów pracowników. Można się spodziewać, że ci, którzy zarabiali więcej niż płaca minimalna, też będą chcieli podwyżek z powodu tzw. ”spłaszczenia płac”. Tym samym firmy wchodzą w czas bardzo dużych kosztów płacowych. Z jednej strony, przy tak wysokiej inflacji (w grudniu 16,6%), każda złotówka więcej cieszy pracowników, z drugiej strony – firmy na pewno będą szukały sposobów na pokrycie tych kosztów, a to miedzy innymi wzrost cen za towary i usługi. Zapłacimy więc wszyscy.

Dziś piątek, jutro Wigilia. Poranna, szybka kawa przy prasówce. W zeszłym tygodniu w całym kraju spadł śnieg i było bardzo mroźno. Zapowiedź białych świąt ucieszyła wiele osób, szczęśliwe były przede wszystkim dzieci. Narzekali kierowcy, stale padający śnieg utrudniał codzienną jazdę. Od dwóch dni wszystko jednak topnieje, a w Wigilię i w pierwszy dzień świąt temperatura ma być w okolicach 10 stopni. Szkoda.

W tym tygodniu w dalszym ciągu było mglisto, wilgotno i zimno. Niedziela nie przyniosła zmiany, w niektórych regionach pada deszcz, w innych – śnieg. W wielu z nas taka pogoda wywołuje stany depresyjne. I nawet informacja GUS, że inflacja za listopad wynosi 17,4%, czyli mniej niż w październiku, nie poprawia nastroju. Spadek o 0,50% to niezbyt dużo. W dalszym ciągu z niepokojem patrzymy na ceny żywności, opału, energii elektrycznej czy benzyny. Oszczędzamy, szukamy towarów za niższą cenę. Duże sieci handlowe sygnalizują wzrost obrotów, ludzie szukają tańszych produktów. Co z małymi, osiedlowymi sklepami? Czy wytrzymają konkurencję?